Listopadowy raport klimatyczno-hydrologiczny dla zlewni strumienia Świerszcz w Roztoczańskim Parku Narodowym
„W listopadzie zima już była…”. Mimo, że tegoroczny listopad był stosunkowo ciepły (ze średnią temperaturą wynoszącą 4,1°C, był cieplejszy od średniej z wielolecia 1998-2023 o 0,5°C) pozostawił wrażenie chłodnego ze względu na kilkudniowy, zimowy epizod, który wystąpił po 20 listopada (ryc. 1.).
Szczególnie ciepły był początek miesiąca, gdy średnie dobowe temperatury przekraczały 10°C, a maksymalna dobowa temperatura 2 listopada osiągnęła wartość aż 16,8°C. Wyjątkowo chłodny natomiast był okres pomiędzy 19 a 25 listopada, gdy średnie dobowe temperatury oscylowały w okolicy 0°C. Nocne przymrozki wystąpiły 12 razy, ale jak na listopad spadki temperatury nie były duże. Temperaturę minimalną odnotowano 19 listopada na poziomie: – 3,1°C, a 28 listopada dobowa amplituda temperatury nie osiągnęła 2°C.
Ryc. 1. Warunki termiczno-opadowe w listopadzie 2025 roku na podstawie danych ze stacji meteorologicznej RPN w Zwierzyńcu.
Miesięczna suma opadów w Zwierzyńcu wyniosła 63,2 mm i była prawie o połowę wyższa od średniej wieloletniej dla tego miesiąca. Odnotowano 9 dni z dobową sumą opadu, przekraczającą 1 mm i 5 dni z opadem powyżej 5 mm z czego 3 dni z opadem mokrego (ciężkiego) śniegu o łącznej wielkości 23,2 mm. Maksymalny opad dobowy wystąpił w postaci deszczu 17 listopada i wyniósł 15,2 mm (ryc. 1.). Pierwszy opad śniegu odnotowano 21 listopada, a pokrywa śnieżna o maksymalnej grubości 24 cm utrzymywała się do 27 listopada.
Podwyższone listopadowe opady, nie wpłynęły znacząco na stan zwierciadła wód gruntowych i natężenie przepływu strumienia „Świerszcz”. Zwierciadło wód poziomu kredowego w przeciągu miesiąca opadło o kolejne 4 cm. Jednakże trwający od 21 miesięcy okres ciągłych spadków został wreszcie przyhamowany (ryc. 2). Położenie zwierciadła wody płytszych poziomów wodonośnych w listopadzie podniosło się o 10 cm.
Podwyższone listopadowe opady, nie wpłynęły znacząco na stan zwierciadła wód gruntowych i natężenie przepływu strumienia „Świerszcz”. Zwierciadło wód poziomu kredowego w przeciągu miesiąca opadło o kolejne 4 cm. Jednakże trwający od 21 miesięcy okres ciągłych spadków został wreszcie przyhamowany (ryc. 2). Położenie zwierciadła wody płytszych poziomów wodonośnych w listopadzie podniosło się o 10 cm.
Ryc. 2.Wykres wahań zwierciadła wody w piezometrze ujmującym wody poziomu kredowego w okresie 1 XI 2012 – 1 XII 2025 w zlewni Świerszcza, z naniesionymi liniami granicznymi stanów.
Średnie miesięczne natężenie przepływu strumienia w listopadzie było minimalnie mniejsze niż w październiku i wyniosło niespełna 10 l/s. Amplituda wahań natężenia przepływu nie przekroczyła w tym miesiącu 4 l/s. Zarówno wielkość przepływu strumienia Świerszcz jak i średni miesięczny poziom wody na torfowisku „Międzyrzeki” miały wartości znacznie poniżej średnich z wielolecia dla listopada (ryc. 3).
Ryc. 3. Średni miesięczny poziom występowania zwierciadła wody w torfowisku Międzyrzeki oraz średni miesięczny przepływ strumienia Świerszcz przy Malowanym Moście w listopadzie, w latach 2012-2025. Linie poziome oznaczają wartości średnie wieloletnie.
Dane klimatyczno-hydrologiczne w Roztoczańskim Parku Narodowym gromadzone są w ramach Zintegrowanego Monitoringu Środowiska Przyrodniczego GIOŚ oraz projektów badawczych realizowanych przez Park zgodnie z planem ochrony.
Opracowanie
Bogusław Radliński
Dane pomiarowe: Bogusław Radliński, Ewa Szpyra, Robert Stefański, Przemysław Stachyra, Andrzej Sokołowski
Dane pomiarowe: Bogusław Radliński, Ewa Szpyra, Robert Stefański, Przemysław Stachyra, Andrzej Sokołowski
Te aktualności mogą Cię zainteresować
-
Dobroczynny śnieg
Mimo, że wielu z nas narzeka na obfite opady śniegu i na problemy z odśnieżaniem, zasypanymi drogami to dla przyrody te opady są zbawienne. Nasze zasoby wód podziemnych bez tych śnieżnych zim nie mogłyby się odbudowywać – śnieg jest nieocenionym rezerwuarem wody. -
Koniki w zamieci
Ostatnie opady śniegu i okresowe zamiecie śnieżne dają się wszystkim we znaki prawie w całym kraju. Nie inaczej jest na Roztoczu – choć tego typu zimy u nas nie są wbrew pozorom rzadkością. W ostatnich 5 latach w krótszym lub dłuższym okresie zawsze występowały okresowe znaczne opady śniegu. -
Grudniowy raport klimatyczno-hydrologiczny dla zlewni strumienia Świerszcz w Roztoczańskim Parku Narodowym
W grudniu zima zaczęła się w wigilię Bożego Narodzenia a do tego czasu panowała jesień, łagodniejsza niż w listopadzie. Pod względem termicznym analizowany miesiąc, którego średnia temperatura wyniosła 1,6°C, był cieplejszy od średniej z wielolecia 1998-2025 o 2,1°C.
