Październikowy raport klimatyczno-hydrologiczny dla zlewni strumienia Świerszcz w Roztoczańskim Parku Narodowym
Tegoroczny październik w Roztoczańskim Parku Narodowym był pierwszy raz od roku 2021 chłodniejszy niż przeciętnie. Ze średnią miesięczną temperaturą 7,5°C był cieplejszy o 3,1°C od najchłodniejszego dotychczas października z 2000 roku i chłodniejszy o 0,7 °C od średniej z lat 1998-2025.
Nie odnotowano dni z temperaturą maksymalną powyżej 20°C (ryc. 1), natomiast 7-krotnie nad ranem temperatura obniżyła się poniżej zera, osiągając swoje miesięczne minimum 20 października: -4,9°C, a przy gruncie we Floriance: -6,6°C.
Ryc. 1. Warunki termiczno-opadowe w październiku roku 2025, na podstawie danych ze stacji meteorologicznej RPN w Zwierzyńcu.
Miesięczna suma opadów w Zwierzyńcu wyniosła 43,9 mm i była o 7,4 mm niższa od średniej wieloletniej dla tego miesiąca. Odnotowano 6 dni z opadem powyżej 2 mm i tylko 1 dzień z opadem powyżej 10 mm. Był to maksymalny opad dobowy, który zarejestrowano 24 dnia miesiąca w wysokości 15,1 mm.
Przy stosunkowo niskich opadach kontynuowany był trwający od 20 miesięcy proces obniżania się poziomu wód podziemnych. Lustro wody w tym czasie opadło o około 2 m, a w przeciągu miesiąca o 6 cm (ryc. 1). Ostatni raz tak niskie stany notowane były w lutym 2021 roku (po serii suchych lat zapoczątkowanych w roku 2015).
Przepływ strumienia „Świerszcz” w profilu „Malowany Most” zmniejszył nieznacznie swoją intensywność, z powyżej 10 l/s – na poniżej tej wartości. Poziom wody na torfowisku „Międzyrzeki”, w przeciągu miesiąca, opadł o 2 cm. Średni miesięczny przepływ strumienia oraz średni miesięczny poziom wody na torfowisku miały wartości wyraźnie poniżej średnich z wielolecia 2012-2025 (ryc. 3).
Mimo klimatycznych trendów negatywnych, złota jesień na Roztoczu nie zawiodła.
Przy stosunkowo niskich opadach kontynuowany był trwający od 20 miesięcy proces obniżania się poziomu wód podziemnych. Lustro wody w tym czasie opadło o około 2 m, a w przeciągu miesiąca o 6 cm (ryc. 1). Ostatni raz tak niskie stany notowane były w lutym 2021 roku (po serii suchych lat zapoczątkowanych w roku 2015).
Przepływ strumienia „Świerszcz” w profilu „Malowany Most” zmniejszył nieznacznie swoją intensywność, z powyżej 10 l/s – na poniżej tej wartości. Poziom wody na torfowisku „Międzyrzeki”, w przeciągu miesiąca, opadł o 2 cm. Średni miesięczny przepływ strumienia oraz średni miesięczny poziom wody na torfowisku miały wartości wyraźnie poniżej średnich z wielolecia 2012-2025 (ryc. 3).
Mimo klimatycznych trendów negatywnych, złota jesień na Roztoczu nie zawiodła.
Ryc. 2. Wahania zwierciadła wody w piezometrze ujmującym wody poziomu kredowego w okresie XI 2012 – X 2025 w zlewni Świerszcza (z naniesionymi liniami granicznymi stanów) z odrębnym zobrazowaniem zmian w październiku roku bieżącego.
Ryc. 3. Średni miesięczny poziom występowania zwierciadła wody w torfowisku Międzyrzeki oraz średni miesięczny przepływ strumienia Świerszcz przy Malowanym Moście w październiku, w latach 2012-2025. Linie poziome oznaczają wartości średnie wieloletnie.
Dane hydrologiczno-klimatyczne w Roztoczańskim Parku Narodowym gromadzone są w ramach Zintegrowanego Monitoringu Środowiska Przyrodniczego będącego podsystemem monitoringu przyrody Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska.
Opracowanie
Bogusław Radliński
Dane pomiarowe: Bogusław Radliński, Ewa Szpyra, Robert Stefański, Andrzej Sokołowski
Zdjęcie ilustracyjne: Przemysław Stachyra
Dane pomiarowe: Bogusław Radliński, Ewa Szpyra, Robert Stefański, Andrzej Sokołowski
Zdjęcie ilustracyjne: Przemysław Stachyra
Te aktualności mogą Cię zainteresować
-
Dobroczynny śnieg
Mimo, że wielu z nas narzeka na obfite opady śniegu i na problemy z odśnieżaniem, zasypanymi drogami to dla przyrody te opady są zbawienne. Nasze zasoby wód podziemnych bez tych śnieżnych zim nie mogłyby się odbudowywać – śnieg jest nieocenionym rezerwuarem wody. -
Koniki w zamieci
Ostatnie opady śniegu i okresowe zamiecie śnieżne dają się wszystkim we znaki prawie w całym kraju. Nie inaczej jest na Roztoczu – choć tego typu zimy u nas nie są wbrew pozorom rzadkością. W ostatnich 5 latach w krótszym lub dłuższym okresie zawsze występowały okresowe znaczne opady śniegu. -
Grudniowy raport klimatyczno-hydrologiczny dla zlewni strumienia Świerszcz w Roztoczańskim Parku Narodowym
W grudniu zima zaczęła się w wigilię Bożego Narodzenia a do tego czasu panowała jesień, łagodniejsza niż w listopadzie. Pod względem termicznym analizowany miesiąc, którego średnia temperatura wyniosła 1,6°C, był cieplejszy od średniej z wielolecia 1998-2025 o 2,1°C.
